Over Shofukan

Wat kunt u bij Shofukan doen?

De Stichting Shofukan werd opgericht in 2005 3n Shofukan opende datzelfde jaar haar deuren. Het centrum heeft tot doel een aantal klassieke Japanse levensbeschouwelijke, kunst- en kunstnijverheidsdisciplines samen te brengen en toegankelijk te maken voor een breed publiek. Daarbij zijn authenticiteit, kwaliteit en het beleven en begrijpen van de Japanse klassieke cultuur van binnenuit het leidmotief: Shofukan is er voor hen die kennis willen maken met of zich willen verdiepen in een of meerdere Japanse kunstvormen. Om deze kwaliteit te waarborgen, werkt het centrum samen met een groot aantal docenten en organisaties uit Europa en Japan. Shofukan beschikt over een uniek Japans theehuis, Senshin-an, een Japanse (thee-) tuin en een traditionele dojo die samen met het verrassende schoolpand uit 1929 zorgen voor een zeer inspirerende ambiance.

De naam

De naam Shofukan heeft Matsuoka sensei, 8-dan kyoshi iaido- en kendoleraar in Nagoya, aan het centrum gegeven en bestaat uit drie kanji of karakters (zie hiernaast, gelezen van boven naar beneden), die worden uitgesproken als Shoo – fuu – kan. ‘Shoo’ betekent pijn- of dennenboom en ‘fuu’ betekent overdrachtelijk manier, verschijning, air, van de letterlijke betekenis ‘lucht,’ ‘wind.’ Dit is de moderne uitspraak van deze kanji die ook worden uitgesproken als ‘matsu’ (pijnboom) en ‘kaze’ (wind, bries, luchtstroom). Letterlijk betekent matsukaze dan ook: de wind door de pijnbomen. Dit karakteristieke, zacht fluitende geluid heeft in Japan, zoals zoveel dichterlijke beelden in dat land, een sterk symbolische lading. In Japan zijn bomen – in het bijzonder pijnbomen – heilige plaatsen die de kami (goden) gebruiken om contact te zoeken met de wereld van de mensen.

Het woord ‘matsukaze’ roept bij Japanners een gevoel op van afzondering, van bezinning, van lichte melancholie en vooral het indringende seizoen van de herfst. Volgens theemeester Jo-o (zie elders op deze web site) markeerde de herfstmaand oktober het wabi-seizoen bij uitstek. Matsukaze herinnert aan het gelijknamige hoofdstuk 18 de Genji Monogatari, de eerste literaire roman ter wereld uit de 11e eeuw. Matsukaze is ook een beroemd Noh-theaterstuk van Zeami uit de vijftiende eeuw. Een van de hoofdpersonages daarin heet Matsukaze; haar zuster heet Murasame, ‘herfstregen.’ Beide literaire werken gaan over de turbulente gevoelens van het menselijk verlangen, die enerzijds tot wanhoop kunnen drijven, maar waar wij ook mee om moeten gaan. Het vergeefse wachten op de geliefde is daarbij het hoofdmotief (met een ander karakter geschreven betekent ‘matsu’ ook wachten).

De uitdrukking ‘matsukaze’ wordt daarnaast gebruikt in chanoyu, waar het al even poetisch duidt op het karakteristieke geluid van kokend water in de theeketel, waarmee de gastheer of -vrouw thee zal maken. Dit geluid horen de gasten vanaf het moment dat zij de theekamer binnenkomen tot het moment dat zij vertrekken en staat daarom symbool voor de harmonie, eerbied, zuiverheid en afzondering die men in chanoyu nastreeft. Er is maar een korte handeling waarbij dit geluid even afzwakt: wanneer de gastheer of -vrouw vers water in de theeketel giet, om aan te vullen wat genomen is en de aanwezigen zo te doordringen van het ritme van eeuwige, natuurlijke en dus noodzakelijke vernieuwing.

Wanneer we tenslotte terugkeren naar de letterlijke betekenis van het woord ‘kaze’ (lucht, bries, sfeer) en weten dat het eerste karakter van de naam van Matsuoka geen ander is dan hetzelfde ‘matsu,’ krijgt de uitdrukking een laatste belangrijke betekenis. Voor dit blijvende geschenk is Shofukan sensei zeer dankbaar.

Bestuur

De Stichting Shofukan heeft een directeur/bestuurder, dhr.drs. Joris J.P.H. van Nispen. Hij en zijn echtgenote, mw. Tini J.A. van de Wetering, zijn de initiatiefnemers van het centrum en vormen het dagelijks bestuur van de Stichting Shofukan.

Raad van Toezicht

De Raad van Toezicht bestaat uit de volgende personen:

Prof.dr. J.A. Stam (voorzitter) – emeritus hoogleraar Economie en Management in Pacific Azië, in het bijzonder Japan
Mw. F. Inoue – Principal Lecturer Japanese language and Cross Cultural Management, Area Manager Japan, China, and South Korea Hogeschool Rotterdam
Mw.drs. A. Masuhara, directeur AMU Mediation
Dhr. H. Brok – Managing Director Panasonic Biomedical Sales Europe BV
Dhr. H. Walgenbach – vm. directeur Museum Rotterdam, directeur Walgenbach Art & Books

Financiering activiteiten

Het centrum ontvangt geen structurele subsidies en organiseert louter activiteiten met een sluitende begroting, waarvoor doelgericht fondsen zijn geworven. De Stichting Shōfūkan is bij de Belastingdienst geregistreerd als culturele Algemeen Nut Beogende Instelling (ANBI), waardoor het voor bedrijven en particulieren aantrekkelijker is om donaties te doen, aangezien giften kunnen worden afgetrokken voor de inkomstenbelasting. De Stichting is ingeschreven bij de Kamer van Koophandel te Rotterdam onder nummer 24374022. Het IBAN-nummer is NL41INGB0005335446 ten name van Stichting Shofukan te Rotterdam.